VCD Teknolojisi

Video Compact Disk

Özellikle bilgisayar elektronik devreleri ve compact disk okuyucuların gelişmesiyle son yıllarda sinema filmleri televizyondan veya monitörden izlenebilmektedir. VCD kısaca film kareleri ve ses bilgilerinin bir diske kaydedilmiş halidir. Günümüz teknolojisinde bir VCD'nin kapasitesi 74/80 dakika, 650MB/700mb ile sınırlıdır.

Teknik olarak, belirli bir formatta kaydedilmiş ve sıkıştırılmış görüntü ve ses, bir video compact disk recorder yardımıyla cd üzerine kaydedilebilmektedir. Bu görüntü ve ses bir cd player ile çözülmekte ve elektronik devre yardımı ile televizyonda izlenmek üzere analog veya monitörden izlenmek üzere digital sinyale dönüştürülmektedir. Bu sayede özellikle evde sinema filmlerini izlemek mümkündür. İzleme yapmak için bir profesyonel projeksiyon makinesi önerilse bile, monitör veya televizyon alıcısı da kullanılmaktadır.

VCD olarak özel olarak üretilen cihazlar ve bilgisayar haricinde, bir disk okuyucuya eklenen elektronik devre ile cd üzerine kaydedilen filmi seyretmek mümkündür. Görüntü kalitesi film ve dvd teknolojisinde çok düşük, vhs veya betamovie kayıtlardan daha yüksektir.

Video CD (VCD) Mpeg-1 teknolojisi üzerine kurulmuş bir video dağıtma yöntemidir. Medya olarak optik bir yapı olan CD (Compact Disk) kullanılmaktadır. Diskin kapasitesi 650-700MB arasında değişmektedir. VCD teknik yapı olarak şu şekilde analiz edilebilir. Video 352x288 pixel boyutlarında ve 25 karedir. Audio ise 44.1 KHz. olup Stereo 16 bit. tir. Toplam bant genişliği 1150Kbit/sn. dir. Bu bant genişliği video için oldukça dardır. Dolayısı ile PAL videoyu bu banda indirmek yüksek maharet gerektirir. VCD bu nedenle Mpeg-1 ile kodlanmış bir video formatıdır.

Mpeg-1, kabaca, video içerisindeki hareketin belirlenerek bu bilgi doğrultusunda sıkıştırma işleminin gerçekleşmesi prensibine dayanır. Video içerisindeki hareketin belirlenebilmesi oldukça karışık bir işlemdir. Elde edilen VCD'nin kalitesi bu hareketin ne kadar iyi belirlenebildiği ile doğru orantılıdır. Mpeg-1 elde etmede iki ayrı yöntem kullanılmaktadır. Bunlardan ilki işlemin gerçek zamanda oluştuğu realtime yöntemdir. Bu yöntemde video görüntüsü, gerçek süresi boyunca özel bir donanım aracılığı ile Mpeg-1 formatına sıkışıtırılır. İkinci yöntemde ise, video görüntüsü yazılım aracılığı ile gerçek süresinin birkaç katı zaman içerisinde işlenerek Mpeg-1 formatına sıkıştırılır.

VCD-Realtime yönteminde, bilgisayar içine veya dışına özel bir donanım eklenir. Bu donanım video ve audio girişlerine sahiptir. Video ve audio bu donanım aracılığı ile bilgisayarın içerisine kayıt edilirken Mpeg-1 formatında sıkıştırılır. Doğal olarak bir saatlik görüntünün içeri atılma süresi de bir saattir. Bu işi yapan kartlar genel olarak Mpeg Encoder olarak adlandırılırlar.

VCD-Non Realtime yönteminde, VCD-Realtime yönteminin tersine bu yöntemde görüntü bilgisayarın içerisine Mpeg-1 formatında sıkıştırılarak alınmaz. Başka bir formatta alınır. Muhtemelen Mpeg-1 den çok daha kaliteli bir format kullanılır. Bilgisayar içerisine alınan görüntü daha sonra bir kodlama yazılımı ile Mpeg-1 formatına sıkıştırılır. Bu işlem görüntünün normal süresinin birkaç katı kadar sürer. Bu işi yapan yazılımlara "Encoding Software" adı verilir. Yüksek fiyatlı donanım kodlayıcıları ile kalite olarak baş etmenin tek yolu yazılım tabanlı kodlayıcılar kullanmaktır.


SVCD ( Super Video Compact Disk )


SVCD, Super Video Compact Disk anlamına geliyor. Sınıflandırma olarak CD ile DVD arasına bir yere yerleştirebiliriz. İsminden de anlaşılacağı gibi yine video izleme amaçlı bir yapı. SVCD VBR destekleyen Mpeg-2 den oluşmaktadır ve 2.6Mbps'e kadar çıkabilmektedir. Audio seviyesi olarak Mpeg Layer I veya II desteklemekte ayrıca istenildiği takdirde birden fazla kanallı Dolby 5.1 surround imkanı da sunmaktadır.

SVCD mevcut VCD yapısından iki kat daha kaliteli görüntü sunmaktadır. Çözünürlük PAL formatında 480x576 olarak belirlenmiştir. Bu çözünürlük 2/3 D1 olarak da adlandırılmaktadır. Artırılmış dikey çözünürlük, video sinyalinin interlace yapısını korumaktadır. Bu durum daha yumuşak görünen hareketler sunmaktadır.

SVCD 16:9 anamorphic geniş ekran modunu desteklemektedir. Aslında VCD 2.0 da 16:9 formatını desteklemektedir fakat SVCD bundan farklı olarak TV setlerini otomatik olarak 16:9 formatına çevirmektedir. SVCD formatı VCD'den farklı olarak aynı zamanda birden fazla alt yazıyı desteklemektedir. SCVD formatı dört adete kadar alt yazıyı desteklemektedir. Böylece bir filmi dört ayrı dilde alt yazı ile seyredebiliriz. Alt yazılar filmin üstüne real time olarak basılmaktadır. Böylece alt yazı istenildiği takdirde kaldırılabilir. Alt yazılar bmp olarak depolandıkları için, herhangi bir karakter setine veya yazı karakterine bağımlı değildir.

Ek olarak SVCD HTML tipinde hiperlinkleri ve tekkare resimleri, playlist/slideshow desteklemektedir. Aynı zamanda hiyerarşik menüler ve bölüm başlıkları desteklenmektedir.

SVCD'ler karoke veya muzik klipleri, filmler, ev sineması, slide showlar, oyunları dağıtmak için güzel bir yöntemdir. SVCD'nin kayıt ortamı standart CD'ler olduğu için daha ekonomik ve VCD'ye göre daha yüksek kalitelidir. Super VCD 35-60 dakika ve 74/80 dakika olmak üzere iki çeşit kayıt yöntemi ile 2 stereo ses ve 4 seçilebilir altyazı eklenerek kaydedilebilen bir film kaydetme amaçlı VCD'dir. Görüntü kalitesi VCD gibi bir sıkıştırma yöntemi kullansa da ses olarak VCD lerden daha kalitelidir.